Trường phổ thông Canada dạy học sinh không biết tiếng Anh như thế nào?

Nỗi lo lắng hàng đầu của phụ huynh khi chuẩn bị cho con đi du học là tiếng Anh của con so với bạn bè bản xứ. Liệu con có theo kịp bài giảng không? Liệu con có bị “ở lại lớp” không?

Hai chương trình phát triển kỹ năng tiếng Anh

Tuỳ theo từng học sinh, các em sẽ được học một trong hai chương trình phát triển kỹ năng Anh ngữ sau:

– ESL: Anh văn như ngôn ngữ thứ hai. Chương trình này áp dụng cho học sinh trước đây đã từng học tiếng Anh, hoặc học  rất ít, những học sinh không thường xuyên sử dụng hoặc có vốn tiếng Anh chưa đủ cho học tập.

– ELD: phát triển kỹ năng đọc viết tiếng Anh. Chương trình này áp dụng cho học sinh từng có khoảng thời gian ngưng học tập, hoặc chưa biết đọc biết viết cả tiếng mẹ đẻ. Vì vậy, ELD thường dùng để dạy cho các học sinh nhập cư thiếu điều kiện học tập trước đây.

Chương trình ESL/ ELD được giảng dạy như thế nào?

Học sinh cần có thời gian phát triển kỹ năng tiếng Anh thì mới có thể học được như các học sinh bản xứ.

Đối với học sinh tiểu học, các em được học ở các lớp như bình thường, đúng tuổi đúng lớp. Giáo viên sẽ có hỗ trợ riêng cho các học sinh này, hoặc sẽ có thêm một giáo viên chương trình ESL/ ELD được tăng cường vào lớp để giúp đỡ. Giáo viên sẽ giúp các em phát triển ngôn ngữ để có thể học tập theo kịp với bạn bè bản xứ.

Đối với học sinh trung học, các em cũng vẫn học đúng theo cấp lớp của mình, và có thể được tham gia thêm các lớp ESL riêng, cho đến khi nào có thể theo kịp chương trình chính.

Các giai đoạn phát triển kỹ năng tiếng Anh

Học sinh sẽ phát triển và thông thạo tiếng Anh theo các giai đoạn. Các giai đoạn này không phụ thuộc vào cấp lớp hay môn học cụ thể. Có 4 giai đoạn như sau:

Giai đoạn 1: Dùng tiếng Anh cho các mục tiêu sống còn

Ở giai đoạn 1, học sinh sẽ trở nên quen thuộc với âm, nhịp và mẫu thức tiếng Anh. Các em sẽ cố gắng để hiểu các thông điệp, nhưng sẽ dựa vào các hình ảnh trợ giúp để hiểu những gì đã được truyền đạt. Học sinh sẽ đáp lại bằng các hành động, từng chữ hay những cụm từ ngắn.

Giai đoạn 2: Dùng tiếng Anh trong các hoạt động quen thuộc

Học sinh sẽ chứng tỏ thêm tự tin, và sử dụng ngôn ngữ đúng tình huống. Học sinh sẽ nghe hiểu nhiều hơn và dùng được các thành ngữ thông thường.

Giai đoạn 3: Dùng tiếng Anh một cách độc lập

Khi đến giai đoạn 3, học sinh sẽ bớt ngập ngùng khi nói và đã hiểu tiếng Anh được nhiều hơn. Học sinh có thể dùng cụm từ hoặc câu dài hơn, có thể tham gia vào các hoạt động ở trường. Học sinh có thể dùng vốn ngữ vựng để kể lại, mô tả, giải thích và so sánh. Học sinh có thể đọc và viết một cách độc lập.

Giai đoạn 4: Dùng tiếng Anh một cách thông thạo

Học sinh có vốn ngữ vựng dồi dào và chính xác hơn. Các em có thể đọc và viết ra những ý tưởng sâu sắc hơn.

Các yếu tố ảnh hưởng đến việc học tiếng Anh nhanh hay chậm

Mỗi học sinh có tiến độ học tập khác nhau. Những yếu tố sau đây có thể ảnh hưởng đến việc học sinh tiến bộ nhanh hay chậm qua từng giai đoạn, cũng như thích nghi với môi trường học tập mới:

1. Độ tuổi

2. Thời gian các em sinh sống tại Canada

3. Trải nghiệm học tập trước đây

4. Sự thông thạo ngôn ngữ thứ nhất

5. Mức độ quen thuộc sẵn có với Anh ngữ

6. Các ngôn ngữ được nói ở trong gia đình

7. Học sinh có khó khăn gì trong học tập hay không

8. Ảnh hưởng của các tổn thương gây ra cho học sinh như: chiến tranh, thiên tai, gia đình bất ổn…

Tiếng mẹ đẻ (first language) tạo ra nền tảng vững chắc

Nghiên cứu cho thấy, học sinh giữ được sự thông thạo ngôn ngữ thứ nhất trong khi học tiếng Anh sẽ học khá hơn ở trường. Phụ huynh nên duy trì ngôn ngữ thứ nhất cho học sinh càng lâu dài càng tốt. Các kỹ năng ngôn ngữ có thể được chuyển từ một ngôn ngữ này sang ngôn ngữ khác. Ngôn ngữ thứ nhất của trẻ  tạo ra một nên tảng vững chắc để phát triển các kỹ năng giải quyết vấn đề, tạo ra cảm giác ổn định và liên tục về văn hoá, và giúp thông đạt trong gia đình.

(Nguồn: dựa theo tài liệu hướng dẫn của bộ giáo dục Ontario do Prospero Consulting dịch)